| بازگشت به صفحه اول | از روز |
دومينوی تحولات در خاورميانه
كارشناسان مي گويند كه اعتراف خدام به تهديد حريري توسط دولت سوريه پيش از ترور، زلزله بزرگي در سوريه ايجاد كرده است. اما بايد گفت که احتمالاً، تنها "پيش لرزه" زلزله ای در منطقه خاورميانه به وقوع پيوسته است.
عبدالحليم خدام مرد شماره 2 سوريه كه اكنون در پاريس به سر مي برد در گفت و گو با تلويزيون العربيه گوشه هايي از حقايق داخلي كشورش را براي پرطرفدارترين شبكه خبري جهان عرب بازگو كرد. او در پاسخ به اين پرسش كه آيا ممكن است بشار اسد از نقشه قتل رفيق حريري مطلع نبوده باشد، گفت: "هيچ سازمان امنيتي و اطلاعاتي در سوريه نمي تواند اين چنين تصميمي را به تنهايي بگيرد." خدام به عنوان يكي از مورد اعتمادترين اشخاص نزديك به حافظ اسد از سا ل 1984 معاون وي بوده ضمن آن كه گفته مي شود او از ياران نزديك غازي كنعان وزير كشور سوريه كه در ماه اكتبر سال گذشته دست به خودكشي زد به شمار مي رفته است. وي مدعي است براي نجات كشورش دست به انتشار چنين اطلاعاتي زده است. اظهارات خدام در مرحله نحست بشار اسد را با بحران اعتماد در سيستم نظام امنيتي خود مواجه مي كند. به اين معنا كه آيا در مقامات عالي رتبه نظامي امنيتي، سياسي و نظامي احتمال مي رود كه افرادي مانند خدام حضور داشته باشند؟
در مرحله بعدي اين سوال براي بشار اسد پيش مي آيد كه نفوذ مرد شماره 2 سوريه تا چه اندازه امكان دسترسي به اطلاعات سري و فوق سري را براي وي امكان پذير ساخته است؟ سوال بعدي آن است كه خدام چه اطلاعات مهمي در ارتباط با مناسبات امنيتي، اطلاعاتي، لجستيك، و استراتژيك سوريه با حزب الله لبنان، اميل لحود رييس جمهور لبنان و ديگر كشورها و گروه هاي مهم منطقه دارد؟ اين سووالات مي تواند منجر به تشكيل اتاق بحران در سوريه منتهي شود. همان گونه كه از شواهد امر پيداست هر گونه پاسخ هاي نااميد كننده به سوال هاي فوق مي تواند به منزله زنگ خطري براي نظام سياسي سوريه، و همچنين نظام سياسي لبنان و گروهاي مقاومت طرفدار سوريه در اراضي اشغالي دارد. به عبارت ديگر در مرحله اول اطلاعات خدام قادر خواهد بود مشروعيت سياسي بشار اسد در سوريه، اميل لحود در لبنان و انسجام گذشته آنان را با حزب الله به زير سوال ببرد. حتي اين امر در فرآيند خلع سلاح حزب الله در جنوب لبنان موثر واقع شده و مي تواند هر يك از نيروهاي سياسي طرفدار اميل لحود را به سوي تامين منافع خود در اين موقعيت سوق دهد.
به عبارت ديگر برگ كارآمدي به نام خدام از نظر سي .آي .اي مي تواند از كاركرد مهمي عليه مثلث لبنان – حزب الله/ سوريه/ و ايران برخوردار باشد. اين برگ اكنون مي تواند با افشاگري اطلاعاتي راجع به مناسبات اين سه ضلع در برابر مقابله با طرح خاورميانه بزرگ، و جهاني سازي و كمك به نيروهاي مخالف دولت خود گردان در مخالفت با صلح خاورميانه و نآرامي در عراق ايفاي نقش كند. همچنين كمك به جنبش هاي آزاديبخش از اين پس تحت اتهام "كمك به تروريسم"، از پشتوانه ادعاي خدام برخوردار خواهد بود. سناريوي خدام حكايت از آن دارد كه ستون هاي سه ضلعي امنيت، توسط وي به دليل حضور در كانون قدرت به عنوان دست راست حافظ اسد، و... لورفته است. و اين خود هديه اي است براي بوش در كريسمس سال 2006. سالي كه ناف تحولات آن را با سناريوي خدام بريده اند. بي ترديد ترميم نظام امنيتي سه ظلعي، سال ها به طول مي انجامد.
به همين دليل است که از نگاه عده اي از ناظران سياسي، ايران چاره اي ندارد جز آنکه به مذاكرات مسكو بپيوندد و طرح غني سازي روسيه را بپذيرد. همچنين تهران بايد درباره ادعاهاي جديد غرب درباره القاعده، چاره اي بينديشد. صاحب نظران معتقدند سوريه هر گاه در تنگناي جهاني قرار گرفته با توسل به چنين سياستي خود را از مهلكه رهانده است. اين كشور لم يزرع كه فاقد منابع استراتژيك معدني و... است همواره منافع خود را اين گونه حفظ كرده است. اما آيا سوريه اين بار مي تواند از مهلكه اي اين چنين جان سالم به در ببرد؟ سوريه براي اين هدف چه كشور يا اهدافي را قرباني خواهد ساخت؟ در شرايط كنوني هرگونه ادعاي خدام مي تواند براي هريك از اضلاع مثلث مورد بحث مخاطره آفرين باشد، نخستين كاركرد سخنان خدام حفظ منافع ملي خواهد بود، حركت خدام، به معناي جبر تغيير در مناسبات خاورميانه است، به عبارت ديگر حركت خدام آغازي است بر پايان نظم جهان دو قطبي در خاورميانه. آغازي كه مي تواند دومينوي تحولات خاورميانه نام بگيرد. سناريويي كه منطقه خاورميانه رادر مرحله كنوني با پيش لرزه زلزله بزرگی مواجه كرده است.
| بازگشت به صفحه اول |