آيت الله صانعي در گفت و گو با روز:

مشروعيت حکومت، منوط به رای مردم است

آيت الله صانعي در گفت و گويي اختصاصي با روز، از بي اعتنايي به آراي مردم، و نيز خرافات و جريانات خلاف عقل و دين سخن گفته است. وي همچنين از گنجي حرف زده است و اينکه: گنجي بايد آزاد شود.

گذاشتن قرار مصاحبه با آيت الله صانعي آنقدرها هم که فکرش را مي کردم سخت نبود. با چند ايميل و رد و بدل و چند شماره تلفن قرار شد که در يکي از روزهاي سرد زمستاني همراه همکام آرش بهمني راهي قم شوم تا با اين روحاني که سابقه زيادي در انقلاب دارد و اکنون هم در زمره روحانيون مترقي و اصلاح طلب محسوب مي شود گفت و گو کنم. موضوعات زيادي براي گفت و گو در ذهن مان بود؛ از رواج خرافات گرفته تا وضعيت حقوق بشر در ايران ، از اينکه آيا او که يک انقلابي بود به اهدافش از انقلاب دست يافته يا نه. از دليل سکوتش در اين سال ها و پست هاي دولتي که داشت والان ديگر ندارد و... و در آن يک ساعت مصاحبه همه را هم پرسيديم و ايشان هم با رويي گشاده و مهربان به ما جواب داد. در پايان هم رو به ما کرد و گفت: "شما هدفتان خير است انشاءالله موفق شويد." اما قانون نانوشته اي در دفاتر مراجع تقليد است که اينگونه حکم مي کند که هيچ ضبطي روشن نشود و هيچ نتي برداشته نشود. اين فقط و فقط وظيفه مسئولين دفتر مراجع تقليد است. اينگونه بود که پس از دو هفته تنظيم مصاحبه توسط آقايان، بسياري از سئوالات حذف شد و بسياري از پاسخ هاي صريح و جالب و انتقادات تند و تاثيرگذار يک روحاني بلند مرتبه از ديد شما خوانندگان پنهان ماند. اما حيفم آمد که جمله آيت الله صانعي را درباره وضعيت اکبر گنجي در مقدمه اين مصاحبه نياورم: "وضعيت آقاي گنجي را پيگيري مي کنم. از همان اول هم به آقايان گفتم که اين زنداني را آزاد کنيد. نگذاريد هزينه بيشتر از اين شود. اگر بازهم خطا کرد بگيريدش و زنداني اش کنيد، اما الان آزادش کنيد".

به هر حال ما حصل تنظيم مصاحبه يک ساعته با آيت الله صانعي توسط دفتر ايشان را بخوانيد:

سلب آزادي هاي قانوني

گسلب آزادي هاي مشروع و قانوني باعث مي شود که مردم براي رفع گرفتاري ها و مشکلات خود به جاي توسل به عقل و علم و دين و ائمه معصومين [ع] به خرافات و موهومات و کارهايي که در اسلام نبوده، متوسل شوند. "آيت الله العظمي صانعي" ضمن بيان مطلب فوق مي گويد: "هرگاه مردم از علم و انديشه و فکر بازداشته شوند و نتوانند و يا احيانا نگذارند از دين واقعي و اسلام حقيقي استفاده کنند، طبيعي است که به جاي گرايش به عقل و علم و دين، به سمت خرافات و موهومات و در واقع خلاف عقل و دين حرکت مي کنند. و اين مطلبي است که در طول تاريخ اسلام وجود داشته است."

ايشان با بيان اينکه از صدر اسلام تا کنون هرگاه اسلام يک حرکت رو به رشدي در جامعه آغاز کرده و يک آگاهي براي جامعه آورده است، به تبع آن رواج خرافات به عنوان يک عامل بازدارنده رشد جامعه و حرکت مردم به طرف اسلام در دستور کار مخالفان اسلام ناب قرار گرفته، مي افزايد: "هدف عمده بانيان اين حرکت اين بوده که مردم را به تدريج از اسلام جدا کنند و جلوي گرايش ديگران را نيز به اسلام بگيرند."

مبارزه با حرکت امام

آيت الله صانعي که شاگرد امام خميني نيز بود، با اشاره به حرکت تاريخي امام [ره] در ايجاد نهضت و انقلاب مبتني بر احکام و آرمان هاي اسلام راستين اظهار مي کند: "امام [ره] زماني که نهضت و انقلاب خويش را آغاز کرد، نه تنها جلوي موهومات را گرفت، بلکه جلوي تمام حرکات مخالف عدالت و آزادي را هم گرفت. بشريت را آگاه کرد و آنان را متوجه آزادي و اسلام نمود منتها عوامل بازدارنده رشد جامعه براي مبارزه با حرکت امام [سلام الله عليه] در زمان ايشان با ايجاد جنگ و اختلافات داخلي و بعد از ايشان به صورت هاي ديگر به مبارزه با حرکت امام [ره] برخاستند."

بي اعتنايي به راي مردم

ايشان با بيان اينکه "به طور كلي مشروعيت اعمال حاكميت و حكومت قانوني در زمان غيبت منوط به رأي مردم است، بنابراين بي اعتنايي به رأي مردم و آنان را سياهي لشكر دانستن خود يكي از مصاديق بارز خرافه پرستي و موهومات است چرا كه منجر به استبداد و ديكتاتوري و شخص پرستي و تملق و چاپلوسي و موجب سلب آزادي هاي افراد مي گردد"، مي افزايد: «تکيه بر جنبه هاي فيزيکي امر به معروف و نهي از منکر، بي پاسخ گذاشتن اشکالات ديگران به سبک کار و عملکرد مجريان و بسنده کردن به اين جمله صرف که "اسلام اين را گفته!" و همه مسائلي که در طي زمان مردم را به اسلام بدبين مي کند، نيز از ديگر مصاديق خرافه پرستي هستند.»

آيت الله صانعي در ادامه با بيان اينکه قبلا در خصوص رواج خرافات و موهومات در بحث مهدويت مطالبي بيان شده است، مي گويد: "من امروز هيچ حساسيتي در خصوص برخي موارد که در اين خصوص بيان مي شود نمي بينم. لذا سخن امروز ما و رسانه ها بايد صرفا درد مردم باشد." ايشان با تأکيد اين مسأله که "هرگاه سخن گفتن از مردم در رسانه هاي گروهي غير از درد مردم باشد، بايد دانست که ناآگاهانه مسير را اشتباه طي مي کنيم"، اذعان مي کند: "هميشه بايد سخن گفتن از مردم با درد مردم يکي باشد و رسانه ها در اين خصوص نقش مهمي برعهده دارند."

برخورد با آزادي و مهاجرت نخبگان

ايشان همچنين در پاسخ به سئوال ديگري در خصوص علت مهاجرت نخبگان از ايران اظهار مي کند: "وقتي جلوي آزادي ها گرفته مي شود و بعضا در دانشگاه ها شاهد حرکات فيزيکي از ناحيه برخي افراد هستيم، مهاجرت امري طبيعي است."

تغيير آگاهانه دين مجازات ندارد

ايشان در بخش ديگري از گفت وگوي خويش در خصوص تفاوت حقوق بشر اسلامي و غربي مي گويد: "حقوق بشر اسلامي با حقوق بشر دنياي امروز غرب تقريبا نزديک به هم هستند و تفاوت در منشأ است بدين معنا که حقوق بشر اسلامي از وحي الهي سرچشمه مي گيرد و حقوق بشر غربي از وجدان بشري و وجدان خدادادي."

اين مرجع تقليد همچنين در پاسخ به سئوالي مبني بر اينکه آيا افراد مي توانند بصورت واقعي و نه تصنعي دين خود را تغيير دهند، خاطرنشان مي کند: "اگر اين عمل از روي تحقيق، علم و آگاهي باشد و در واقع آگاهانه منکر دين فعلي خود شود، اين مطلب قابل بحث است. اما اگر کسي علم و آگاهي به حقانيت دين خود دارد اما باز دست به انکار آن مي زند و مردم هم مي دانند اين عقيده واقعي او نيست، اين چنين کسي مستحق مجازات است."